Roelof | Aandoenlijk
02-02-2010 | columns | Column

Aandoenlijk is een vreemd woord. Degene die het zegt heeft doorgaans geen negatieve gevoelens ten opzichte van degene over wie hij het zegt. Maar degene over wie het gezegd wordt, zal er meestal niet zo blij mee zijn. Als hij zichzelf serieus neemt. En als hij ervan hoort, want "aandoenlijk" zeg je niet tegen iemand, maar over iemand. Wat aandoenlijk is, ontroert je. Maar het klinkt vaak wel een beetje sneu.

U houdt van alles wat u aandoenlijk vindt. Een jong katje dat z’n kopje stoot tegen het kattenluik. Een bejaarde man die de hele tijd met zijn vrouw zit te kibbelen, maar haar vervolgens geduldig uit de trein helpt. Een kind dat nauwelijks boven water blijft bij de eerste zwemles. Prins Claus, toen hij nog leefde. Erben Wennemars. Susan Boyle. Frans Bauer. Feyenoord. Friesland.

De vraag is waarom u dan geen PvdA stemt.

Want beter kun je het woord aandoenlijk niet uitbeelden. De sociaal-democraten zijn op sterven na dood in de peilingen en lijken bij de gemeenteraadsverkiezingen op een genadeloze afstraffing af te stevenen. Dat is al erg genoeg, maar de partij had ook nog eens alle kansen om er beter voor te staan.

De SP is namelijk niet meer de grote bedreiging die men onder Marijnissen was. De PvdA levert die potentieel herwonnen stemmen echter doodleuk aan de andere flank weer in bij D66. Partijleider Bos zou als Minister van Financiën de grote sterke man tijdens de crisis kunnen zijn, maar slaagt erin voortdurend twijfel over zijn aanpak te zaaien. De partij verspeelde na het rapport van de commissie-Davids en de daaropvolgende blunder van Balkenende de enige kans om dit weinig populaire kabinet nog met opgeheven hoofd te verlaten.

En Mariëtte Hamer is fractievoorzitter. Je zou zeggen dat je daarmee het toppunt van aandoenlijkheid bereikt.

De sociaal-democraten hebben echter de overtreffende trap gevonden. En eerlijk gezegd is dat best bewonderenswaardig. De Kamerleden Heijnen en Kalma (die namen mag u meteen weer vergeten) willen de Gemeenteraadsverkiezingen voortaan niet meer in maart houden, omdat het in de maanden daarvoor te koud is om campagne te voeren. Zij hebben daarover daadwerkelijk Kamervragen gesteld.

Hoe krijg je het voor elkaar je partij die al zo veel problemen kent, ook nog eens als een stel koukleumen neer te zetten? De heren benadrukken dat het plan niet voor de komende verkiezingen bedoeld is, maar dat helpt natuurlijk niet. De andere partijen grepen de kans voor open doel: de SP bood al mutsen aan en het CDA sjaals en erwtensoep. De eigen jongerenorganisatie wil het tweetal naar een warm oord sturen en pas na de verkiezingen terughalen.

Het mag bekend zijn dat ik geen PvdA’er ben. En daar ben ik meer dan ooit ontzettend blij om.

Want hoewel mijn eigen partij ook pas langzaam uit een diep dal kruipt, moet het pas echt afschuwelijk zijn om in deze tijden een overtuigd sociaal-democraat te zijn. En of u het nu gelooft of niet: ik vind de teloorgang van de PvdA heel erg.

Leedvermaak is leuk en aardig - en de partij heeft het allemaal echt aan zichzelf te wijten. Maar het is wel een partij die door de jaren heen altijd het beste met het land voor heeft gehad. Een partij die altijd regeringsverantwoordelijkheid durfde te nemen, ook als dat betekende dat impopulaire maatregelen moesten worden getroffen. Een partij die simpelweg niet te klein mag worden. Tussen de extremisten op links en rechts, de arrogantie van het CDA en de ideeënloze oppositie van D66 is de PvdA ondanks alles een partij die in ons systeem nodig is.

Nu heb ik gemerkt dat die redenering weinig mensen overtuigt. De PvdA zou daarom van de zwakte een kracht moeten maken. Aandoenlijkheid als unique selling point. Medelijden als stemverklaring. Ik wil dat u de PvdA overweegt in het stemhokje. Daarom geef ik alvast een steuntje in de rug van de nieuwe campagne.

Probeert u de partij eens te zien als een trouwe oude hond.

Zo’n goeiige lobbes die ineens te maken krijgt met een stel jonge, speelse honden. De kinderen in de buurt vinden die nieuwe honden veel interessanter en laten de oude hond links liggen. Ze geven hem zelfs af en toe een trap en lachen hem uit. Wanhopig probeert de trouwe hond de aandacht van de kinderen terug te krijgen. Dat doet hij vaak erg onhandig. En omdat de kinderen op alles negatief reageren, verstijft hij. Hij durft niets meer en raakt volledig de weg kwijt.

Ziet u die trieste hondenogen al op de verkiezingsposters? Heb meelij, stemt PvdA.

Roelof Smit

Roelof Smit

Meer columns van Roelof hier >>>

Roelof Smit is ook freelance tekstschrijver.